Kapıda kalmak, insanı en kötü pazarlık konumuna sokar: acele, yorgunluk ve seçeneksizlik hissi. Bu durumdan kaynaklanan mağduriyetlerin çoğu, telefonda sorulmayan üç dört sorudan doğar.
Telefonda sorulacaklar
"Kesin tutar ne olacak?" En önemli soru budur. "Gelince bakarız" yanıtı tek başına kötü niyet göstermez; kapıyı görmeden bazı şeyler gerçekten bilinemez. Ama şu ayrımı isteyin: *hangi durumda* hangi tutar geçerli? Hasarsız açılırsa bir tutar, barel kırmak gerekirse başka bir tutar. İkisini de önceden duymanız gerekir.
"Gelme ücreti var mı, işlem yapılmazsa ne ödeyeceğim?" Bazı durumlarda kapı açılamaz veya siz vazgeçersiniz. Bu durumda ne ödeneceği baştan konuşulmalıdır.
"Hangi belgeyi hazırlamalıyım?" Kimlik ve adres bağını gösteren belge istenmesi olması gerekendir. Hiç belge sorulmuyorsa bu bir kolaylık değil, uyarı işaretidir: aynı esneklik, sizin kapınız için de geçerli demektir.
"Fatura/fiş verilecek mi?" Belge veren bir iş ilişkisi, sonradan sorun çıktığında elinizde bir şey olması demektir.
Kapı açılmadan önce
Gelen kişiyle işleme başlamadan şunu netleştirin: *ne yapılacak ve kaça yapılacak?* Bu konuşma kapı açıldıktan sonra değil, önce yapılır. Açılmış bir kapının karşısında pazarlık gücünüz kalmaz.
Barel kırılacaksa bunun kilidi değiştirmeyi gerektireceğini ve yeni barelin ayrıca ücretlendirileceğini önceden duymalısınız. "Kırmak zorunda kaldım" cümlesinin işlem sonrasında söylenmesi, konuşulması gereken şeyin konuşulmadığı anlamına gelir.
Dikkat edilmesi gereken işaretler
Telefonda çok düşük bir rakam, kapıda çok yüksek bir tutar. Klasik yöntemdir: telefonda söylenen rakam gelme ücretidir, işlem ayrı fiyatlandırılır. Telefonda duyduğunuz rakamın *neyi kapsadığını* sorun.
Kapıyı incelemeden "kırmak gerekir" denmesi. Teşhis, incelemeden sonra gelir. Gelir gelmez matkaba uzanan bir yaklaşım, hasarsız açmayı denemiyor demektir.
Belge sorulmaması. Yukarıda geçti ama tekrar etmeye değer: bu, sizin lehinize olan tek kontroldür.
Kilidin tamamının değiştirilmesi gerektiğinin söylenmesi. Anahtar kaybında değişmesi gereken genellikle yalnızca bareldir. Mekanizmanın da değişmesi gerekiyorsa nedeni sorulmalıdır: sürgüler hareket ediyor mu, etmiyor mu?
İşlem bittiğinde
Kapıyı kapatıp açın. Yeni barel takıldıysa verilen bütün anahtarları tek tek deneyin; hem içeriden hem dışarıdan. Kaç anahtar aldığınızı sayın.
Kopya üretimi karta bağlı bir barel takıldıysa güvenlik kartını isteyin. O kart sizde olmalı; kurulumu yapanda kalmamalı.
Sökülen eski parçayı isteyin. Bu, hem gerçekten değiştirildiğini görmenizi sağlar hem de kiracıysanız çıkışta işinize yarar.
Sigortanız kapsıyor olabilir
Konut sigortası poliçelerinin bir kısmı kilit değişimini ve kapıda kalma durumunda çilingir masrafını kapsar; özellikle anahtar çalınması söz konusuysa. Poliçenizi kontrol edin; kapsıyorsa fatura almanız şart olur.
Anahtar çalındıysa ve poliçeniz bunu istiyorsa, kolluğa bildirimde bulunmanız gerekebilir. Bunu işlem öncesi öğrenmek, sonradan öğrenmekten iyidir.